Kto wymyślił spawanie?

Od jakiegoś czasu piszemy o spawalnictwie. Zdaje się, że ta technika łączenia powierzchni to wynalazek niemalże oczywisty. Jednakże, pomysł elektrycznego podtopienia krawędzi i połączenia ich liczy sobie nieco ponad 100 lat. Co prawda, kowalstwo i przetapianie metali przy pomocy żywego ognia nie było obce nawet starożytnym, a w średniowieczu zrobiło prawdziwą furorę. Szczególnie wiele tej technice zawdzięcza rycerstwo, które w końcu uzyskało prawdziwe zbroje płytowe oraz ciężko podkute rumaki bojowe. Spawarka w znaczeniu znanym nam obecnie to wręcz młodzieniaszek.

Dopiero z nastaniem XIX wieku pojawiły się pierwsze spawarki elektryczne i gazowe, jeszcze na tyle prymitywne, że spawalnictwu nie wróżono szczególnie świetlanej przyszłości. Spawarki ręczne, przecinarki plazmowe i cały pozostały sprzęt spawalniczy to już wynalazki z kilkudziesięciu ostatnich lat.

Spawanie gazowe zapoczątkowało wynalezienie węglika wapnia, potocznie znanego jako karbid. Prawdopodobnie to przypadek sprawił, że w 1862 roku substancja ta została polana wodą, która spowodowała wydzielenie się sypkiego nalotu i wydzielania się gazu, spalanego jasnym płomieniem. Tak poznano acetylen, „napędzający” obecnie spawarki gazowe. Dopiero 32 lata później opracowano metodę pozwalającą wydobywać karbid na skalę przemysłową, po kolejnych 3 latach uzyskano tlen do przechowywania w pojemnikach.

Niedługo przed końcem XIX stulecia opracowano metodę spawania elektrycznego, zawdzięczamy ją Polakowi, Stanisławowi Olszewskiemu.

Już w pierwszym roku XX stulecia powstał pierwszy palnik acetylenowo—tlenowy, w którym to gaz znajdował się w specjalnej butli. Niedługo później powstała pierwsza przecinarka plazmowa, a raczej jej prototyp.

Lata 1910—1930 to prawdziwy rozkwit techniki spawania acetylenowego. Powstawały nowe pomysły na udoskonalenie spawarki oraz pozostałego sprzętu spawalniczego. Rozwijał się przemysł, transport, kolej, a wraz z nimi rosła potrzeba stałego łączenia powierzchni. Wraz z upływem kolejnych lat, stale poprawiano urządzenia spawalnicze, jednak do Polski spawanie łukowe zawitało dopiero po 1918 roku. Źródła historyczne informują, że pierwszym elementem wykonanym przy pomocy takiej spawarki były stalowe parowozowe skrzynie ogniowe, w kilka lat później powstał pierwszy spawany most, o którym już pisaliśmy. W roku 1930 powstała pierwsza w Polsce, spawana konstrukcja budynku, czyli budynek PKO.

Po tym, jak dostrzeżono rolę spawarki w budownictwie mieszkaniowym, jej kariera rozpoczęła się na dobre, i trwa po dziś dzień. Niemal co tydzień w całym kraju odbywają się specjalistyczne konferencje spawalnicze, na których można poszerzać swoje horyzonty i poznać nowe urządzenia spawalnicze. Rozrasta się oferta sprzętu spawalniczego: nawet nowoczesne przyłbice spawalnicze to mechanizm niezwykle skomplikowany, zapewne XIX – wieczni wynalazcy spawarki nawet sobie ni wyobrażali, że ich pomysł zawędruje aż tak daleko. Prognozy na przyszłość są równie zachęcające, przemysł (i konkurencja!) wymusza na projektantach sprzętu coraz to nowe udogodnienia i a sprzęt spawalniczy staje się łatwo dostępny.