Zgrzewanie a spawanie

Zarówno spawanie, jak i zgrzewanie polega na łączeniu elementów przy użyciu energii cieplnej, najczęściej wytwarzanej przez prąd elektryczny. To samo tyczy się także lutowania. Jak widać, kilka różnych technik stosuje się do wykonania podobnych czynności, jednak w odmienny sposób i innych warunkach. Podstawową kwestią, jaka wyróżnia zgrzewanie jest dociskanie łączonych powierzchni – bez tego mamy do czynienia z klasycznym spawaniem.

W tej technice łączone powierzchnie należy w pierwszej kolejności nadtopić, następnie docisnąć oraz w końcowym etapie: osuszyć i ostudzić. Źródłem ciepła  i głównym czynnikiem jest tu prąd elektryczny oraz ciśnienie, jakim oddziałujemy na poszczególne materiały i nie zawsze muszą to być metale. Nacisk siły może być stały i działający podczas całego procesu zgrzewania (zgrzewanie punktowe i liniowe) lub tylko chwilowy (zgrzewanie czołowe). W tym drugim przypadku, stosuje się elektrody zamontowane na obejmach, ściskających dane elementy. Ta technika wymaga stworzenia szczelinki, w której przebiega prąd elektryczny, następnie przerywa się dopływ energii i dopiero wówczas zaczyna działać dużą siłą. Technika ta doskonale sprawdza się podczas łączenia powierzchni nierównych lub bardzo porowatych.

Cała czynność przebiega w urządzeniu zwanym zgrzewarką, miejsce połączenia określamy jako zgrzeinę a a połączone elementy tworzą połączenie zgrzewane. Analogie do terminologii stosowanej w spawaniu i lutowaniu nasuwają się niemal automatycznie i całkiem słusznie: przecież tu też chodzi przede wszystkim o wykonanie solidnego połączenia dwóch (lub więcej elementów). Należy wspomnieć, iż zgrzewanie odbywa się również bez udziału wysokich temperatur, przy zastosowaniu samego nacisku, zgniotu, wybuchu lub ultradźwięków. Wyróżniamy podstawowe rodzaje zgrzewania:

  • gazowe (np. palnikiem acetylenowo-tlenowym);
  • termitowe (spalanie mieszaniny tlenków metali i sproszkowanego aluminium), umożliwiające bardzo szybkie nagrzanie części;
  • elektryczne: iskrowe lub oporowe(zwarciowe); – tarciowe (ciepło wytwarza się poprzez tarcie powierzchni styku przy zastosowaniu odpowiedniego docisku)

Do łączenia cienkich blach stosuje się zgrzewanie punktowe, złącze tworzy się w jednym miejscu i łatwo ogarnia pozostałą powierzchnie, ze względu na budowę materiału. Wówczas, gdy zależy nam na zachowaniu dużej szczelności, wykonujemy zgrzewanie zgrzewanie liniowe. Najdłuższego przygotowania wymaga zgrzewanie garbowe, w tej technice z  jednej z blach wytłacza się garby w kształcie stożka.

Poznaliśmy już kilka najważniejszych metod, z jakimi powinien zapoznać się inżynier, budowlaniec, czy też bardziej szczegółowo: spawacz. Taka wiedza pomoże mu wykonać swoją pracę możliwie jak najbardziej dokładnie, a laikom uzmysłowi, jak trudne zadania stoją przed specjalistami, którzy tworzą nasze otoczenie.