Wizualna metoda badania spoin

Konstrukcje stalowe przeważnie są wykonywane i montowane technikami spawalniczymi, dlatego też przywiązuje się duże znaczenie do jakości spoin. Ryzyko uszkodzenia złączy spawanych wiąże się z wielkością i rodzajem naprężeń, własnościami materiałów oraz z wymiarami niezgodności spawalniczych.

Wśród nieniszczących metod badania spoin wyróżniamy:

  • metodę wizualną (VT)
  • metodę magnetyczno-proszkową (MT)
  • metodę penetracyjną (PT)
  • metoda ultradźwiękową (UT)
  • metodę radiograficzną (RT)

Każda metoda ma swoje wady i zalety i każdej warto poswiecić chwilę uwagi, żyby ocenić, która jest najwłaściwsza w naszym warsztacie. Dziś skupimy się na pierwszej metodzie, czyli wizualnej (VT). Jak sama nazawa wskazuje, badania wizualne pozwalają na powierzchniową ocenę jakości spoiny na podstawie oględzin wizualnych, które można podzielić na:

1. Badania wizualne bezpośrednie, czyli badania bezpośrednie powierzchni, nieuzbrojonym okiem, lub za pomocą lupy osiągającej do 20x powiększenia i mikroskopów

2. Badanie wizualne pośrednie, czyli badanie optycznie, umożliwiające oględziny miejsc niewidocznych okiem (np. przy użyciu endoskopów, wideoskopów, peryskopów itp.).

Do wizualnych badań zalicza się oględziny materiałów i stwierdzenie ich zgodności przed procesem spajania, ocena samego procesu spajania, w trakcie tego procesu oraz co najważniejsze, badanie wizualne po procesie spajania.

Wybierająć metodę wizualną badania spoin trzeba się liczyć z tym, że posiada ona sporo wad. Zalicza się do nich przede wszystkim:

- zawalcowania, naderwania, nawisy, zadziory, zakucia, rozerwania, wgniecenia zgorzeliny, łuski obiektów odkuwanych i walcowanych, strupy odlewów, porowatość, włosowiny, ubytki korozyjne i erozyjne, nieszczelności, a także pęknięcia, pustki, nierównomierny układ włókien wzmacniających oraz zmiany kolorystyki materiałów kompozytowych.

- pęknięcia powierzchniowe: hartownicze, kuźnicze, szlifierskie, zmęczeniowe, a także pęknięcia, które tworzą się w wyniku prostowania, korozję naprężeniową i kruchość wodorową.

- pęknięcia i przyklejenia w złączach spawanych, wychodzące na powierzchnię, podtopienia, głównie lica, ze względu na dostęp, braki przetopu (jeśli jest dostęp), pory, niezgodności spawalnicze kształtu i wymiarów złączy: podtopienia, wklęśnięcia, nadmierny nadlew lica, niewłaściwy kształt złączy spawanych, nawisy, przesunięcie brzegów, odkształcenia kątowe, przepalenia, niezupełne wypełnienie rowka spawalniczego, nadmierna asymetria spoin pachwinowych, rozpryski, naderwania

Źródło: A. Lewińska – Romicka, Badania nieniszczące. Podstawy defektoskopii, Warszawa 200,   J. Czuchryj, Kontrola jakości prac spawalniczych, Krosno 2002